Onderzoek: AI volledig omarmd door logistieke sector

AI is bijna volledig ingeburgerd in de logistieke sector. Onderzoek laat zien hoe bedrijven AI inzetten voor transport, planning en supply chain-automatisering.

Kunstmatige Intelligentie (AI) is niet langer een toekomstthema binnen transport en logistiek. Uit onderzoek van Descartes blijkt dat slechts 3 procent van de Europese verladers en logistiek dienstverleners nog geen AI gebruikt bij de transformatie van transportprocessen. Daarmee lijkt AI-adoptie in logistiek inmiddels bijna de standaard.

De inzet van AI logistiek draait vooral om automatisering, betere planning en snellere besluitvorming. Voor bedrijven in transport, magazijnbeheer en supply chain betekent dit dat artificiële intelligentie steeds vaker onderdeel wordt van dagelijkse processen. Niet als los experiment, maar als hulpmiddel om meer grip te krijgen op data, capaciteit en klantverwachtingen.

AI-adoptie logistiek bijna volledig

Het Europees Transportmanagement Benchmarkonderzoek van Descartes werd uitgevoerd onder 300 senior besluitvormers bij verladers en logistiek dienstverleners in Europa. De belangrijkste bevinding is duidelijk: bijna alle onderzochte organisaties gebruiken inmiddels AI op een bepaalde manier binnen transportmanagement.

Daarmee verschuift de discussie. De vraag is niet meer of artificiële intelligentie in transport en logistiek wordt gebruikt, maar hoe diep AI al is geïntegreerd in operationele processen. Sommige bedrijven gebruiken AI vooral voor eenvoudige automatisering, terwijl koplopers de technologie ook inzetten voor forecasting, prijsoptimalisatie en dockplanning.

Hoe wordt AI ingezet in de logistieke sector?

De toepassingen van AI in de logistieke sector zijn vooral praktisch. Het gaat niet alleen om grote strategische plannen, maar juist om processen die dagelijks terugkomen. Denk aan data verwerken, routes optimaliseren, ladingen matchen en transportbehoeften voorspellen.

Volgens het onderzoek wordt AI onder andere ingezet voor:

• Gegevensinvoer en ongestructureerde data: 41 procent gebruikt AI om data-invoer te automatiseren en ongestructureerde informatie te verwerken.
• Route- en ladingoptimalisatie: 37 procent zet AI in om routes en belading slimmer te plannen.
• Ladingmatching en capaciteitsinkoop: 32 procent gebruikt AI om beschikbare capaciteit beter te koppelen aan transportbehoefte.
• Vrachtprognoses: 29 procent past AI toe om toekomstige vrachtvolumes beter te voorspellen.
• Generatieve AI: 25 procent ziet generatieve AI-tools als belangrijke strategie om bedrijfsvoering en klantenservice te verbeteren.

Deze cijfers laten zien dat AI magazijnbeheer en transport steeds breder raakt. AI helpt niet alleen bij één onderdeel van het proces, maar komt terug in planning, uitvoering, klantcommunicatie en strategische besluitvorming.

Koplopers zetten AI strategischer in

Hoewel AI breed wordt gebruikt, is er wel verschil tussen bedrijven die ermee experimenteren en bedrijven die AI echt onderdeel maken van hun operatie. Volgens het onderzoek zetten financieel beter presterende bedrijven AI vaker in voor strategische toepassingen. Zij gebruiken AI bijvoorbeeld vaker voor geautomatiseerde gegevensinvoer, AI-gestuurde vrachtprognoses, dynamische prijsoptimalisatie en dockplanning.

Dat maakt het verschil tussen AI als handige tool en AI als onderdeel van de bedrijfsstrategie. In de logistiek kan een betere voorspelling direct invloed hebben op bezettingsgraad, levertijden, kosten en klanttevredenheid. Wie AI slim inzet, gebruikt het dus niet alleen om werk sneller te doen, maar ook om betere beslissingen te nemen.

Verladers lopen voor op logistiek dienstverleners

Opvallend is dat verladers volgens het onderzoek technologisch verder zijn dan logistiek dienstverleners. Zo gebruikt 45 procent van de verladers AI voor automatisering van gegevensinvoer, tegenover 36 procent van de logistiek dienstverleners. Ook bij route- en ladingoptimalisatie lopen verladers voor.

Voor logistiek dienstverleners ligt hier dus nog ruimte. Juist zij hebben veel te maken met planning, capaciteit, klantafspraken en marges per rit of contract. Door AI dieper te koppelen aan transportmanagement en logistieke software kunnen zij sneller reageren op veranderingen en hun operatie beter aansturen.

AI supply chain-automatisering wordt belangrijker

De brede adoptie van AI past binnen een grotere beweging richting AI supply chain-automatisering. Logistieke ketens staan onder druk door wisselende vraag, personeelstekorten, hoge klantverwachtingen en verstoringen in transport. Bedrijven zoeken daarom naar manieren om sneller te reageren en minder afhankelijk te zijn van handmatige controles.

AI kan helpen om signalen eerder te herkennen. Denk aan terugkerende vertragingen, stijgende volumes, capaciteitsproblemen of afwijkingen in levertijden. In plaats van pas achteraf te zien dat een planning niet werkte, kunnen bedrijven eerder bijsturen.

Goede data als basis voor AI in logistiek

AI kan veel betekenen voor transport- en logistieke processen, maar alleen wanneer de onderliggende data klopt. Een logistiek ERP-systeem (Enterprise Resource Planning) bevat vaak belangrijke informatie over orders, voorraad, transport, klanten, facturatie, marges en leveranciers. Die gegevens vormen de basis voor analyses, voorspellingen en automatisering.

Daarom moet AI in de logistieke sector niet worden gezien als losse tool naast de bestaande software. De meeste waarde ontstaat wanneer AI wordt gekoppeld aan ERP, WMS, TMS en BI. Met betrouwbare data uit deze systemen kan AI bijvoorbeeld helpen bij planning, voorraadbeheer, transportoptimalisatie en rapportages.

AI wordt standaard onderdeel van logistiek

Het onderzoek laat zien dat AI in transport en logistiek inmiddels breed is omarmd. Vrijwel alle onderzochte Europese verladers en logistiek dienstverleners gebruiken AI al op een bepaalde manier. De volgende stap zit vooral in verdieping: AI niet alleen inzetten voor losse taken, maar verbinden met processen, data en software.

Voor logistieke bedrijven betekent dit dat AI steeds meer onderdeel wordt van de standaard digitale basis. Bedrijven die AI combineren met goede datakwaliteit, duidelijke processen en een sterk logistiek ERP-systeem, kunnen meer grip krijgen op planning, capaciteit en klantservice.

Bron

Descartes - 2025 Descartes Europees Transportmanagement Benchmarkonderzoek